Jak wybrać psychoterapeutę? Na co zwrócić uwagę?

Jak wybrać psychoterapeutę? Na co zwrócić uwagę?

Wybór psychoterapeuty to nie jest najprostsza sprawa, bo najzwyczajniej w świecie – nikt z nas nie ma niezbędnej wiedzy na temat tego, jaki powinien on być. Nie jesteśmy wyposażeni w takie informacje. Wiele osób zastanawia się, czy powinniśmy zwrócić uwagę na certyfikaty, doświadczenie, wykształcenie. Zastanawiamy się – o co zapytać? Co jest istotne? Szukamy poleceń u osób, które już korzystały z pomocy psychoterapeuty i wydaje nam się, że to będzie rozwiązanie dla nas. W jaki sposób wybrać dobrego psychoterapeutę i co to znaczy, że psychoterapeuta ma być „dobry”? O to najważniejsze informacje. 

Co to znaczy „dobry” psychoterapeuta? 

„Dobry” to słowo dość enigmatyczne. Dla każdego „dobry psychoterapeuta” może oznaczać coś innego. Czy to chodzi o określone cechy, czy może o coś zupełnie innego? 
Oczywiście, pewne cechy w pracy psychoterapeuty – jak uważność, empatia czy cierpliwość – są niesamowicie ważne. Równie ważne jest wykształcenie, doświadczenie w pracy z danym typem pacjenta, ale również to, jakie emocje wzbudza w nas psychoterapeuta już na etapie poznawania się. Jeśli czujemy się bardzo skrępowani, wydaje nam się, że nie potrafimy dojść do porozumienia z daną osobą to, jak w innych relacjach, tak i ta może nie przynieść wymiernych korzyści dla nas w walce z danym problemem. Dlatego warto zwrócić uwagę na kilka ważnych aspektów:

1.    Czy czujemy się przy danej osobie swobodnie? Czy nie jesteśmy skrępowani? Czy podczas sesji psychoterapeutycznej czujemy się zaopiekowani, a nie jak tylko kolejny pacjent, którego trzeba odznaczyć w kalendarzu? 
2.    Czy terapeuta zwraca na nas odpowiednią uwagę i dokładnie nas słucha? Czy liczą się dla niego nasze emocje oraz odczucia? 
3.    Jakie ma kompetencje do prowadzenia psychoterapii? W jakim nurcie pracuje? Czy ma doświadczenie z podobnymi pacjentami o zbliżonych problemach? 
4.    W jakim nurcie pracuje dany psychoterapeuta i czy jest to nurt, który pomoże nam w naszym problemie? 

To wszystko, co ma największe znaczenie przy wyborze odpowiedniego psychoterapeuty. Są to jednak krótkie frazesy – ale jak to wszystko sprawdzić? 

Jak czujemy się przy psychoterapeucie? 

Jednym z najważniejszych punktów przy wyborze odpowiedniego psychoterapeuty jest sprawdzenie tego, w jaki sposób pracuje nam się z daną osobą. To jest dokładnie tak, jak w innych relacjach – musimy czuć jakieś połączenie, podobne wibracje, żeby mieć szansę się z kimś dogadać. Jeśli od początku styl bycia danego psychoterapeuty, to co mówi, język jego ciała nam przeszkadzają, to prawdopodobnie niewiele z tego wyjdzie. Jeśli czujemy, że zamykamy się przed daną osobą, zamiast się przed nią otwierać, to nie jest to osoba dla nas. 
Ważne jest, aby psychoterapeuta miał kilka istotnych cech: powinien uważnie słuchać, zadawać pytania, być skupionym, zainteresowanym nami i naszym problemem, mieć odpowiednie pokłady empatii i powinien jasno formułować swoje myśli. 
Na etapie poznawania się, warto również zadać kilka pytań terapeucie o sprawy, które nas frapują, aby upewnić się, że dany specjalista jest dla nas odpowiedni. 

Doświadczenie, wykształcenie i inne ważne kwestie 

Równie ważne jest to, czy terapeuta ma wszystkie niezbędne narzędzia i umiejętności do tego, aby wprowadzić nas w proces terapeutyczny. Nie należy bać się pytać o to, czy ma ku temu odpowiednie kompetencje. To, co jest ważne, to to, czy dany specjalista uczęszcza na tzw. superwizje, czyli sam korzysta z pomocy terapeuty. To bardzo ważny punkt i każdy terapeuta powinien również pracować z kimś nad sobą. Na tym etapie warto się upewnić, że terapeuta faktycznie jest terapeutą, a nie psychologiem tj. powinniśmy dopytać, czy na pewno ukończył specjalistyczne szkolenia z zakresu prowadzenia psychoterapii. Jeśli nie – to jest to powód do zmiany. 
Możemy także dopytać o doświadczenie terapeuty w pracy z określoną grupą problemów – naturalne jest, że jedna osoba będzie lepiej i częściej pracowała z osobami z uzależnieniami, a inna będzie doskonała w pracy z osobami z traumą. Szukajmy więc takiego psychoterapeuty, który faktycznie może pomóc nam z naszym problemem. 

Jaki rodzaj terapii wybrać?

Nie ma jednego określonego rodzaju terapii – są terapie EMDR, terapie poznawczo-behawioralne, uzależnień, terapia Gestalt, terapie grupowe, dla par, dla młodzieży i wiele innych rodzajów terapii. Powinniśmy upewnić się, że dana osoba, którą wybraliśmy, pracuje w nurcie, który faktycznie może nam pomóc. Np. osoba z traumami będzie miała lepsze efekty w pracy w nurcie EMDR, a osoba z niskim poczuciem wartości czy brakiem asertywności znacznie lepiej będzie rokowała, pracując w nurcie poznawczo-behawioralnym. Upewnijmy się więc, czy nasz problem to problem, którym dany specjalista może się zająć i uzyskamy dzięki temu efekty, na jakich nam zależy. 

Generalnie zawsze kluczem do wyboru „dobrego” psychoterapeuty jest rozmowa z nim i zadawanie pytań, które nas nurtują. Mamy prawo znać doświadczenie, wykształcenie i inne ważne kwestie, aby podjąć świadomą decyzję, najlepszą dla nas samych. W końcu każdy z nas idzie tam po to, aby uzyskać niezbędną pomoc, dlatego właśnie już na początkowym etapie powinniśmy dokładnie prześwietlić wybranego specjalistę. 

Ten artykuł został zweryfikowany pod kątem medycznym przez Piotr Budzisz

Pozostałe artykuły

Psychiatra, psycholog czy psychoterapeuta - jakieg...

Zdrowie psychiczne jest tak samo ważne, jak zdrowie fizyczne. Kiedy tylko odczuw...

Rodzaje psychoterapii. Jaką wybrać dla siebie?

Tak samo, jak w przypadku lekarzy, są różne specjalizacje, tak i w przypadku ter...

Atak paniki — co to jest? Jak przebiega? Jak sobie...

Atak paniki to doświadczenie coraz częstsze wśród społeczeństwa i dla wie...

Syndrom oszusta. Co to jest?

Syndrom oszusta, zwany również syndromem impostora (od angielskiego okreś...